Pesach en de Maand Niesan

De maand Niesan is begonnen. De regenachtige winter eindigt en de tekenen van het voorjaar verschijnen.

De maand Niesan is een bijzondere maand in de kalender van het Joodse volk. Pesach zelf valt in het midden van de maand, de festiviteiten van deze bijzondere maand echter, starten al aan het begin van de maand. Gebeden voor vergeving worden niet gereciteerd gedurende deze maand noch zijn herdenkingsgebeden en lofreden toegestaan.

Het is een maand van vernieuwing en verlossing, optimisme en hoop. De slechte gebeurtenissen van het verleden verblijven niet meer onder ons en de Joodse blik is hoopvol voorwaarts gericht. De Thora zegt ons  ” ga voort in deze maand van lente tijd”. De Joodse kalender zelf is doelbewust aangepast (zeven schrikkelmaanden in een cyclus van 19 jaar) om Pesach altijd te laten vallen in de lentetijd van het Land Israël. Als het niet om deze dringende reden was, zou de kalender puur lunair gebleven zijn, met de feestdagen zwervend ononderbroken door het hele jaar, een feit dat blijkbaar duidelijk plaatsvindt in de pure lunaire kalender van de Moslim wereld. Voorjaar en Pesach spreken de zelfde boodschap van vernieuwing, nieuwe energie en het te voorschijn komen van nieuwe  mogelijkheden van creativiteit en verwerkelijking. De Thora en de natuur vormen een harmonisch paar, elk bedoeld om de waarden en leringen van elkaar te versterken en uit te leggen. Dit idee kan niet méér evident zijn dan in de eigenschappen en uniekheid van de maand Niesan.      

 

Dit jaar 5769, bevat de maand Niesan een uitzonderlijk natuurlijk fenomeen,  Birkat Hachama, de zegening van de zon. Deze zegening en ceremonie vindt plaats elke 28 jaar, altijd op een woensdag, dit jaar op erev Pesach, In de celestische cyclus  liggen de zon en de aanliggende planeten en manen in ons zonnestelsel elke 28 jaar ongeveer in de zelfde positie zoals zij relatief ten opzichte van elkaar stonden tijdens de Schepping. Door die ochtend een eenvoudige zegen te reciteren, osé ma’asé bereshiet, dat de Eeuwige heeft gedaan en continu doorgaat met Scheppen van ons universum, erkennen wij het feit van de Schepping en de existentie van onze Schepper. Het is een fundamentele bevestiging van Judaistisch vertrouwen in G’D en in Zijn Schepping van het universum. Dit jaar dient het als een passende introductie tot de Pesach Seder, die de zelfde avond plaatsvindt, aangezien de Seder een bijkomend kenmerk van G’D bevestigt, welke Judaïsme benadrukt, namelijk de unieke leiding door G’D van het Joodse Volk en de bijzondere rol hiervan in de menselijk existentie en geschiedenis. Dus deze maand Niesan representeert de twee elementen denken en geloof binnen het Jodendom, het universele en algemene, individuele en nationale. Het is de representatie van deze twee schijnbaar tegengestelde opvattingen van G’D’s rol in menselijke aangelegenheden die Judaïsme afbakent van andere godsdiensten. De Joodse G’D is de G’D van iedereen, van de natuur en het gehele universum, tegelijkertijd zijnde de G’D van Israël en het Joodse Volk. En dit is ook een belangrijke les van de maand Niesan voor ons. Niesan opent zich als een portaal om ons een blik te gunnen op spiritualiteit. Het staat ons toe om G’D’s hand te zien in menselijke aangelegenheden en in het bijzonder in de menselijke historie. Het geeft ons bovendien een zintuiglijke waarneming van hoe G’D gerechtigheid doet in deze wereld ten opzichte van de volkeren en ten aanzien van individuen . Soms, zoals met Pharao en de Egyptenaren, is dit oordeel openbaar, algemeen bekend en onweerlegbaar, niet te ontkennen en/of niet te interpreteren. In andere perioden en tijden is het niet geheel duidelijk en te begrijpen of nabij. Maar de Thora leert ons dat het altijd aanwezig is. In Perkei Awot lezen we dat de boodschappers van het Hemelse gerechtshof dagelijks in deze wereld verschijnen, voor wat wij mensen verschuldigd in deze wereld zijn en wat wij hebben te vergoeden aan het hemelse gerechtshof. Maar wij verheugen ons in Niesan omdat de maand voor ons, in detail, de nauwkeurigheid van G’D’s oordeelskracht  en Zijn ware gerechtigheid reveleert. Hierom staat de maand Niesan voor ons voor het bewijs van ons vertrouwen in een rechtvaardige doch ondoorgrondelijke G’D.

Misschien is het om die reden dat de Thora de maand Niesan de eerste maand van alle maanden heeft gemaakt, niet alleen chronologisch, maar ook symbolisch en educatief. Deze maand is door G’D aan ons gegeven als een gift, zoals is geschreven: “Deze maand is van jullie”.  Het is aan ons om deze fundamentele Judaistische  begrippen te leren en te erkennen. Mag het ook dit jaar een tijd van spirituele en fysieke verlossing blijken te zijn.

PESACH SAMEACH

Geef een reactie